Marian Czapla

Urodził się w 1946 r. w Gackach na Kielecczyźnie. Studia w warszawskiej ASP, dyplom w pracowni prof. S. Gierowskiego ( 1972 r.). Studiował też grafikę w pracowniach: prof. H. Chrostowskiej i prof. J. Pakulskiego. Od 1972 r. wykłada na Wydziale Malarstwa ASP w Warszawie, gdzie jest profesorem. Był współorganizatorem i członkiem grupy „Sympleks S4” (1974-79 r.). Interesuje go przede wszystkim człowiek. Człowiek pokazany w geście ukrzyżowania. Czapla jest malarzem ludzkiego bytu a nie zdarzeń, malarzem dramatu ludzkiego losu. Ukazuje jego ziemskie upadki i boskie uniesienia. Prace Czapli mówią o samotności, przemijaniu, o trudzie przetrwania. W jego świecie pełnym religijnych odniesień często pojawia się postać Chrystusa oraz cykle „Ecce Homo” i „Veraicon”. Do najważniejszych wątków w twórczości artysty należy Droga Krzyżowa – dla Czapli krzyż jest znakiem wszelkiego cierpienia, lecz jednocześnie symbolem ładu, obietnicą radości. Jego bohaterowie zawsze nadzy, krępi, masywni, o napiętych z bólu mięśniach i cierpiących, pełnych udręki twarzach, formowani kanciasto, bez zaokrągleń, pozbawieni szczegółów, wyglądają jak kamienne posągi. W cyklu „Upadki” z czarnego, płaskiego tła wyłaniają się postacie ułożone poziomo -- przypominają powalone kłody. Dominuje w nich, podobnie jak w całej twórczości Czapli powaga, tragizm bytu. Nastrój skupienia i podniosłości. Wierny sobie, inspiracje czerpie z bezpośredniej obserwacji świata, ukazuje go z całą ułomnością i niedoskonałością. Z uporem wraca do tematów religijno-egzystencjalnych, łączy wyrafinowaną chrześcijańską mistykę z ludową pobożnością, poszanowaniem zasad natury. Jego ekspresyjne prace o kolorach nasyconych, często mocnych kontrastach powstają niezwykle wolno. Artysta o swoich obrazach mówi, że są jak drzewa. Miesiącami obrastają w coraz grubsze warstwy farby, niektóre wyglądają wręcz jak płaskorzeźby. Wszystkie kolory, jakich używa, mają swoje znaczenie: czerń – odzwierciedla potęgę istnienia, biel wyraża żałobę, błękit jest kolorem życia, czerwień – witalności. Obok obrazów o ludzkich porażkach i zwycięstwach tworzy też bezpretensjonalne w swej prostocie martwe natury. Szczególnie ulubionym motywem są kwiaty – kalie. Kama Zboralska. Sztuka inwestowania w Sztukę. Przewodnik po galeriach sztuki 2004. Rosner & Wspólnicy 2003